محصول پنبه يکی از محصولات مهم کشاورزی است که سطح زير کشت و توليد آن طی سالهای اخير در حال کاهش است. آگاهی از روند تغييرات بهرهوری و اجزای آن (تغييرات تکنولوژيکی، مقياس، کارايی) می تواند در افزايش توليد و بهبود بهرهوری عوامل توليد پنبه مؤثر واقع شود. لذا مطالعه حاضر جهت بررسی روند تغييرات بهره وری عوامل با بهکارگيری هر دو رهيافت پارامتريک و غيرپارامتريک و با استفاده از دادههای سری زمانی مربوط به توليد و هزينه محصول پنبه طی سالهای 1366 – 87 انجام شد. با بهکارگيری شاخص ترنکوئيست- تيل، رشد سالانه بهرهوری کل برای دوره زمانی مورد نظر 7/1 درصد محاسبه شد. همچنين نتايج برآورد الگوی هزينه نشان داد که بهرهوری کل عوامل طی سالهای اخير بهطور متوسط سالانه 53/1 درصد رشد داشته که اين رشد عمدتاً ناشی از تغييرات تکنولوژيکی بوده است. به اين ترتيب، به منظور افزايش بهرهوری، توسعه فناوريهای نوين در فرايند توليد پنبه توصيه ميشود.
طبقهبندی JEL: O47، D24
دشتی قادر، الفی خديجه، قهرمان زاده محمد، حياتی باب اله. تغييرات تکنولوژيکی، آثار مقياس و رشد بهرهوری کل عوامل توليد پنبه در ايران. فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد کشاورزی و توسعه. 1394; 23 (89) :185-202