این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
جامعه شناسی ایران، جلد ۱۸، شماره ۳، صفحات ۳-۳۷
عنوان فارسی بررسی ابعاد و تحلیل شهروندی فعال
چکیده فارسی مقاله  تغییرات رویکردی در گفتمان شهروندی، منجر به دستیابی به تعریفی از شهروندی گردید که به جای تعریف این مفهوم به‌مثابه یک پایگاه حقوقی، بر عاملیت شهروندان به‌مثابه کنشگرانی در حوزه اجتماع، سیاست و دولت تاکید دارد. شکل گیری مفهوم شهروندی فعال، ریشه در این رویکرد دارد. در این مقاله،‌ شهروندی فعال به معنای توانایی برای درگیر شدن در گونه‌های مختلف کنش‌های اجتماعی و سیاسی با انگیزه تصمیم سازی و تاثیرگذاری و برمبنای فضایل اخلاقیِ احترام متقابل و عدم خشونت است. مروری بر تحقیقات و مطالعات در حوزه شهروندی نشان می‌دهند میزان تحقق شهروندی در جامعه مطلوب نیست و اکثریت شهروندان تهرانی شهروندان منفعلی هستند. از این رو بررسی وضعیت شهروندی فعال در شهر تهران و عوامل موثر بر آن هدف اصلی تحقیق مدنظر قرار گرفت. روش انجام پژوهش پیمایشی و جمعیت آماری کلیه شهروندان بالای 18 سال ساکن شهر تهران است. حجم نمونه برابر 1200 نفر محاسبه گردید و جهت دسترسی به افراد نمونه، از روش نمونه‌گیری طبقه‌‌بندی شده استفاده شد. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسش‌نامه است که از اعتبار صوری و پایایی بالاتر از 7/0 برخوردار است. نتایج آزمون‌های همبستگی نشان داد بین برخورداری از حق شهروندی، مصرف رسانه­ای و عام‌گرایی با شهروندی فعال ارتباط مستقیمی وجود دارد و بین احساس محرومیت نسبی و احساس بی‌قدرتی با شهروندی فعال نیز ارتباط غیرمستقیمی وجود دارد. نتایج رگرسیون چندمتغیره نشان داد 40 درصد از تغییرات متغیر شهروندی فعال توسط متغیرهای مستقل تبیین می‌گردد و برخورداری از حق شهروندی با ضریب بتای 25/0 بیشترین تاثیر را بر شهروندی فعال دارد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که احساس بی‌قدرتی، احساس محرومیت نسبی، فقدان مهارت‌های مدنی و یا بی‌اعتمادی به تاثیر مشارکت سیاسی در تغییر وضعیت اقتصادی و رفاهی جامعه، مهم ترین عوامل موثر بر شهروندی فعال هستند. شهروندان ضمن این‌که ازدانش سیاسی، علاقه سیاسی،تعهد مدنی، قانون‌پذیری توان بازاندیشی و برخی عوامل دیگر که به نوعی ملزومات نرم افزاری تحقق شهروندی در سطح پایین هستند، نسبت به مهارت‌های مدنی و ابزارهای مشارکت اجتماعی و سیاسی موجود ناآگاهند و یا فضا و شیوه‌های مشارکتی فعلی را جهت پیشیبرد منافع ذهنی خود مناسب نمی‌دانند. نیاز اصلی شهروندی فعال، مهارت تبدیل مطالبه‌‌گری و انتقاد به ایده‌پردازی و مشارکت در اجرا و تحقق ایده‌ها است.  
کلیدواژه‌های فارسی مقاله درگیری مدنی، درگیری اجتماعی، ‌ درگیری سیاسی، شهروندی فعال،
عنوان انگلیسی The Analysis of Active Citizenship and its Dimensions
چکیده انگلیسی مقاله Changes in approaches for citizenship discourse led to a new definition of citizenship. This definition, as a legal base, emphasizes the role of citizens as actors in the society, politics, government. The formation of the active citizenship concept is rooted in this approach. In this paper active citizenship means the ability of people to involve in various types of social and political actions, with the aim of decision making and having influence based on mutual respect and non-violence. However, the results of different empirical studies reveal that the amount of citizenship realization in society is not desirable, and the majority of Tehrani citizens are passive individuals. Therefore, the main purpose of this research is to study the status of active citizenship in Tehran and its influential factors. The research method is a survey and the population includes all Tehrani citizens aged above 18 years old. The sample size was 1200 and the stratified sampling method is used to select correspondent. The data collection tool was a questionnaire with more than 0.7 formal and reliable validity. The correlation test results showed that there was a significant  relationship between enjoying citizenship rights, media consumption, and universalism with active citizenship. Plus, there was an indirect relationship between the sense of social deprivation and the feeling of powerlessness. In addition, multivariate regression results indicated that 40% of the changes in the active citizenship variable were explained by independent variables. Also, the enjoyment of citizenship rights with the beta coefficient of 0.25 had the most impact on active citizenship.  The findings also demonstrated that the feeling of powerlessness, the sense of social deprivation, lack of civic skills or distrust to the impact of social involvement in changing economic and welfare situation of society, are the most important barriers of active citizenship. Although citizens are familiar with political knowledge and interest, civic duties, and legitimacy, they are unaware of civic skills and the means of social and political participation. or do not consider the current space and collaborative methods to advance their mental interests. The main need for active citizenship is the skill of converting demands into participation.    
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله
نویسندگان مقاله مهرناز امین آقایی |
دانشجوی دکتری دانشگاه پیام نور تهران

محمدجواد زاهدی |
دکتری جامعه‌شناسی، عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور

ملیحه شیانی |
دکتری جامعه‌شناسی، عضو هیات علمی دانشگاه

نشانی اینترنتی http://www.jsi-isa.ir/article_33144_d7ad605a0cb3ccf1228bc0ae7b917b6a.pdf
فایل مقاله اشکال در دسترسی به فایل - ./files/site1/rds_journals/743/article-743-1036212.pdf
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات