این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
جغرافیا و آمایش شهری منطقه ای، جلد ۱۱، شماره ۴۱، صفحات ۱۱۳-۱۴۸
عنوان فارسی شناسایی مزیت‌ها و توان‌های اقتصادی نواحی روستایی با رویکرد شکل‌گیری فضای یکپارچۀ عملکردی (مورد شناسی: روستاهای شهرستان سروآباد- استان کردستان)
چکیده فارسی مقاله در کشورهای درحال‌توسعه ازجمله ایران، نیاز است که با شناسایی مزیت‌‌های نسبی نقاط سکونتی یک مجموعه، سعی شود که این نقاط در یک فضای عملکردی بر مبنای مزیت‌‌های‌‌شان با یکدیگر رقابت کرده و فرصت‌‌های برابر پیشرفت را برای آن‌ها فرآهم آورد. در این راستا نیز، در پژوهش حاضر ابتدا میزان پایداری اقتصادی روستاهای منطقۀ مورد مطالعه مورد سنجش قرار گرفت؛ در ادامه توانمندی‌های فعلی و مزیت‌های نسبی نواحی روستایی درجهت شکل‌گیری فضای همگن عملکردی در 7 محور شناسایی شدند جامعۀ آماری این پژوهش شامل روستاهای شهرستان سروآباد از استان کردستان به تعداد 72 روستا است. برای سنجش وضعیت پایداری روستاها از 17 متغیر اقتصادی استفاده شده است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف، کاربردی، از حیث روش انجام؛ توصیفی-تحلیلی بوده که درجهت گردآوری داده‌‌ها از روش اسنادی و پیمایشی بهره‎ گرفته ‌‌است. داده‌‌های حاصل ازطریق اطلاعات سرشماری 1395 نواحی روستایی شهرستان سروآباد، قضاوت شفاهی گروه دلفی و بازدیدهای میدانی حاصل آمد و تجزیه‌وتحلیل آن‌ها با بهره‌‌گیری از تکنیک تاپسیس، ابزارهای آمار فضایی (شاخص خود همبستگی موران، لکه‌‌های داغ)، مقایسۀ دودویی، انجام گرفت. نتایج تحقیقی حاکی از آن است که میزان پایداری اقتصادی روستاهای منطقه در حد نیمه‌مناسب و از لحاظ توزیع فضایی نرمال و تصادفی است. از لحاظ تقسیم‌بندی روستاها در سه سطح پایدار، نیمه‌پایدار و ناپایدار قرار گرفتند. 11 روستا از 72 یعنی کمتر از 16 درصد کل روستاهای شهرستان در طبقۀ پایدار، 25 روستا قریب به 35 درصد روستاهای منطقه، در طبقۀ نیمه‌پایدار توزیع یافته و 50 درصد (36 روستا) نیز در طبقۀ ناپایدار جای گرفته‌اند. همچنین توانمندی‌‌های فعلی و مزیت‌‌های نسبی نواحی روستایی در هفت محور، دارای مزیت‌‌های توسعۀ تجارت مرزی، تولید بادام درختی و گردشگری روستایی بر مبنای گردشگری غذایی؛ توسعۀ گردشگری روستایی بر مبنای طبیعت‎گردی، گردشگری فرهنگی و گردشگری سلامت (طبیعت درمانی، بهره‌‌گیری از گیاهان دارویی و...)؛ توسعۀ شیلات و تولید صنایع دستی؛ توسعۀ باغات و تولید توت‌فرنگی و فرآوری محصولات مرتبط با آن‌ها؛ دامداری و بهره‎گیری از توان‎های آب‎های معدنی و گیاهان دارویی؛ زراعت با تأکید بر کشت صیفی‎جات و کشت محصولات دیمی و آبی (گندم و جو)، تولید عسل و مزیت خدماتی-ارتباطی، شناسایی شدند تا با درنظرگرفتن منطقه به‌عنوان یک فضای عملکردی، فرصت‌‌های برابر توسعه به تمامی روستاها در یک نظم فضایی مطلوب، درجهت بهره‌‌مندی عادلانه از ثمرات توسعه داده شود. درنهایت نیز، راهکارهایی در راستای بهره‌‌مندی از مزیت‌‌های شناسایی‌شده درجهت حرکت در مسیر توسعۀ پایدار روستاها و شهرستان، ارائه شده ‌‌است.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله پایداری اقتصادی، مزیت نسبی، فضای همگن عملکردی، نواحی روستایی، شهرستان سروآباد،
عنوان انگلیسی Identifying the Advantages and Economic Potential of Rural Areas with the Approach of Forming an Integrated Functional Space (Case Study: Villages of Sarvabad County- Kordistan Province)
چکیده انگلیسی مقاله In developing countries, including Iran, it is necessary to identify the comparative advantages of a residential area of ​​a complex, try to compete with each other in a functional environment based on their advantages and equal opportunities for progress. Provided for them, In this regard, in the present study, the economic stability of the villages in the study area was first assessed. The current capabilities and comparative advantages of rural areas to form a homogeneous functional space in 7 areas were identified. The statistical population of this study includes villages of Sarvabad county. Sarvabad is one of the 72 villages in Kurdistan province. 17 economic variables have been used to assess the stability of the villages. The present research is applied in terms of purpose, method; It is a descriptive-analytical that has used documentary and survey methods to collect data. The data were obtained through the 2016 census data of rural areas of Sarvabad county, oral judgment of Delphi group and field visits and their analysis using TOPSIS technique, spatial statistics tools (Moran correlation index, hot spots). , A binary comparison was performed. The results show that the economic stability of the villages in the region is almost appropriate and in terms of spatial distribution is normal and random. In terms of dividing the villages into three levels of stable, semi-stable and unstable, 11 villages out of 72 are less than 16% of the total villages of the county are in the stable class, 25 villages, approximately 35% of the villages in the region are distributed as the highest percentage in the semi-sustainable class and 50% (36 villages) are located in the unstable class. Also, the current capabilities and comparative advantages of rural areas in seven axes, with the advantages of cross-border trade development, almond production and rural tourism based on food tourism; Development of rural tourism based on nature tourism, cultural tourism and health tourism (nature therapy, use of medicinal plants, etc.); Fisheries development and handicraft production; Development of orchards and production of strawberries and processing of related products; Livestock and utilization of the potential of mineral waters and medicinal plants; Agriculture with emphasis on summer crops and cultivation of rainfed and irrigated crops (wheat and barley), honey production and service-communication advantage, were identified so that considering the region as a functional space, equal development opportunities to all villages in Develop a desirable spatial order for the equitable enjoyment of fruits. Finally, solutions are provided to benefit from the identified advantages to move towards sustainable development of villages and cities.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله پایداری اقتصادی, مزیت نسبی, فضای همگن عملکردی, نواحی روستایی, شهرستان سروآباد
نویسندگان مقاله سعدی محمدی |
عضو هیئت علمی جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

نشانی اینترنتی https://gaij.usb.ac.ir/article_6596_a0e3f3ce1f395c877c08cf3fe80bedc1.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات