این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
جغرافیا و آمایش شهری منطقه ای، جلد ۱۰، شماره ۳۷، صفحات ۲۳-۴۴
عنوان فارسی بررسی متغیرهای اثرگذار بر تاب‌آوری مساکن روستایی در برابر مخاطرات در مناطق دشتی و کوهستانی (مورد شناسی: روستاهای بخش مرکزی قوچان)
چکیده فارسی مقاله ایران به‌لحاظ وقوع انواع حوادث طبیعی در بین کشورهای نخست دنیا قرار دارد و همه‌ساله تعداد زیادی از هموطنان بر اثر همین حوادث، خانه و کاشانۀ خود را از دست می‌دهند. بر این اساس موضوع ایمن‌بودن مساکن روستایی و مدیریت درست آن‌ها در برابر مخاطرات، یکی از اهداف اصلی برنامه‌ریزی‌ها‌ است. این تحقیق از نوع کاربردی و از‌نظر روش به‌صورت توصیفی- تحلیلی بوده و اطلاعات موردنیاز به دو صورت اسنادی و میدانی (پرسش‌‌نامۀ محقق‌ساخته) گردآوری شده‌است. هدف تحقیق حاضر بررسی متغیرهای اثرگذار بر تاب‌آوری مساکن روستایی در برابر مخاطرات در روستاهای دشتی و کوهستانی شهرستان قوچان است. جامعۀ آماری تحقیق حاضر را سرپرستان خانوارهای ساکن در 4 روستای دشتی و 4 روستای کوهستانی تشکیل می‌دهند. براساس سرشماری سال 1395، ناحیۀ مورد مطالعه دارای 11712 نفر جمعیت و 3702 خانوار بوده‌ا‌ست که با استفاده از فرمول کوکران، 350 نفر به‌عنوان حجم نمونه انتخاب و پرسش‌‌نامه‌ها به‌نسبت جمعیت هر یک از روستاها، بین خانوارها به‌صورت تصادفی ساده سیستماتیک توزیع شد. تجزیه‌و‌تحلیل و پردازش داده‌ها با استفاده از آزمون‌های مختلف در محیط نرم‌افزاری SPSS انجام شده و برای تهیه نقشه‌ها نیز از نرم‌افزار GIS استفاده شد. نتایج به‌دست‌آمده از آزمون‌های کای‌اسکوئر نشان می‌دهد که بین مؤلفه‌هایی ازقبیل بهرۀ بالای وام، عدم‌توان در بازپرداخت آن و... با میزان تاب‌آوری مساکن روستایی تا سطح اطمینان 99 درصد رابطۀ معنی‌داری وجود دارد. همچنین نتایج آزمون فریدمن حاکی از آن است که نداشتن ضامن معتبر، بهرۀ بالای وام و عدم‌توان در بازپرداخت آن مهم‌ترین چالش فراروی تاب‌آوری مساکن هستند. علاوه‌برآن نتایج به‌دست‌آمده از آزمون مان‌وایتنی و T مستقل نشان می‌دهند که بین روستاهای نواحی کوهستانی با دشتی در زمینه‌های متعدد اختلاف معنی‌داری تا سطح 99 درصد وجود دارند. همچنین نتایج آزمون رگرسیون لوجستیک نشان می‌دهد که 3 متغیر بررسی‌شده توانستند 58 درصد از تغییرات متغیر رضایت از امدادرسانی را بررسی کنند و حدوداً 42 درصد باقی‌مانده مربوط به مؤلفه‌هایی است که در تحقیق حاضر مورد شناسایی قرار نگرفتند و توسط عوامل دیگری قابل‌پیش‌بینی است. بر این اساس دسترسی به مراکز آتش‌‌نشانی و کیفیت راه‌های ارتباطی به‌خصوص در روستاهای کوهستانی نقش مهمی در امدادرسانیِ به‌موقع به افراد در صورت وقوع بلایای طبیعی دارد.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله مساکن روستایی، تاب‌آوری، روستاهای دشتی و کوهستانی، قوچان،
عنوان انگلیسی Investigating the Variables Affecting the Resilience of Rural Housing Against Hazards in plain and mountainous villages Case Study: Villages in Central Parts of Quchan
چکیده انگلیسی مقاله Iran is among the top countries in the world in terms of natural disasters and every year a large number of compatriots lose their homes due to these disasters. Accordingly, the issue of safety of rural housing and proper management against hazards is one of the main goals of planning. This research is of applied type and in terms of the method is descriptive-analytical and the required information has been collected in both documentary and field form (researcher-made questionnaire). The purpose of this study is to investigate the variables affecting the resilience of rural housing against hazards in the plain and mountainous villages of Quchan city. The statistical population of the present study consists of heads of households living in 4 plain villages and 4 mountainous villages. According to the 2016 census, the study area had a population of 11,712 people and 3702 households. Using Cochran's formula, 350 people were selected as the sample size and the questionnaires were distributed based on the Systematic Random Sampling among households according to the population of each village. Data analysis and processing were performed using various tests by the SPSS software environment and GIS software was used to prepare the maps. The results of the Chi-square test illustrate that there is a significant relationship between components such as high-interest rates on loans, inability to repay them, and the degree of resilience of rural housing up to 99% confidence level. likewise, the results of the Friedman test indicate that the lack of a valid guarantor, high mortgage interest rates, and inability to repay are the most significant challenges against housing resilience. In addition, the results of Mann–Whitney U test and the independent t-test demonstrate that there is a significant difference up to 99% between the mountain villages and plain areas in various aspects. Moreover, the results of the logistic regression test demonstrate that the 3 studied variables were able to inspect 58% of the variable changes of satisfaction from assistance and the remaining 42% are related to components that were not identified in the present study and can be predicted by other factors. Accordingly, access to fire stations and the quality of connecting roads, especially in mountain villages play an important role in providing on-time assistance to people in the occurrence of natural disasters.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله مساکن روستایی, تاب‌آوری, روستاهای دشتی و کوهستانی, قوچان
نویسندگان مقاله علی‌‌اکبر نجفی‌‌کانی |
دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

بهمن صحنه |
استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

صالح آرخی |
استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

شیما دلاور دیزگاه |
کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌‌ریزی روستایی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران

نشانی اینترنتی https://gaij.usb.ac.ir/article_5840_0a90b756acf36d8b035e94aa8dd46f78.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات