این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
مدیریت اطلاعات سلامت، جلد ۱۶، شماره ۵، صفحات ۲۵۳-۲۵۹
عنوان فارسی طراحی و ساخت هستی‌نگاشت بیماری‌های مادرزادی قلب کودکان به زبان فارسی
چکیده فارسی مقاله مقدمه: یکی از ابزارهای معنایی جهت بازیابی دانش از منابع پیچیده، هستی‌نگاشت است. با پیشرفت فن‌آوری‌های وب معنایی، ساخت و طراحی هستی‌نگاشت‌ها به عنوان ابزار سازماندهی و بازنمون دانش ضروری به نظر می‌رسد. هدف از انجام پژوهش حاضر، طراحی هستی‌نگاشت حوزه بیماری‌های مادرزادی قلب به زبان فارسی و مراحل ساخت آن بود.روش بررسی: این مطالعه به روش تحلیل محتوا انجام شد. جامعه آماری تحقیق را کلیه منابع اطلاعاتی فارسی و انگلیسی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در حوزه تخصصی بیماری‌های مادرزادی قلب تشکیل داد. مبنا و هسته اولیه روش مورد استفاده برای ایجاد هستی‌نگاشت حوزه بیماری‌های مادرزادی قلب، روش‌های به کار رفته در پژوهش‌های Bermejo و محمدی استانی و همکاران بود. در مجموع، 9 مرحله برای ساخت این هستی‌نگاشت در نظر گرفته شد که شامل «تعیین حوزه و پوشش هستی‌نگاشت، شناسایی منابع اطلاعاتی (اسناد، کتب، مقالات)، شناسایی اصطلاحات و مفاهیم، تعیین پوشش موضوعی و تعیین دامنه و طبقات اصلی، تعیین سلسله مراتب اصطلاحات و مفاهیم، تعریف و تعیین روابط بین اصطلاحات و مفاهیم، توصیف ویژگی‌های رده‌ها و روابط بین آن‌ها، تعیین روابط میان نمونه‌ها و ایجاد محدودیت‌ها، توابع و قوانین» بود. به منظور تأیید روایی محتوایی، از نظر 7 متخصص قلب اطفال دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در مراحل سوم تا ششم استفاده گردید. نرم‌افزار Protégé جهت ساخت هستی‌نگاشت استفاده شد.یافته‌ها: هستی‌نگاشت بیماری‌های مادرزادی قلب کودکان شامل 6 کلاس اصلی «بیماری‌های شایع مادرزادی قلب و جوارح مرتبط با بیماری، روش درمان، روش‌های تشخیصی، علایم بیماری‌ها و عامل خطرزا» بود. همچنین، به منظور تعریف ارتباط بین مفاهیم و اصطلاحات، 8 رابطه معنایی اصلی شامل «تشخیص داده می‌شود‌ توسط، تغذیه می‌کند، درمان می‌شود‌ توسط، درمان می‌کند، علت است، عوارض دارد، می‌باشد از علایم، هست عارضه‌» و 2 رابطه فرعی «مرتبط است با، دارد عامل خطرزا» تعیین گردید.نتیجه‌گیری: هستی‌نگاشت ساخته شده در مطالعه حاضر ابزار مفید و کارامدی برای سازماندهی و بازیابی دانش در این حوزه می‌باشد. همچنین، این ابزار می‌تواند برای تحلیل و ترسیم ساختار دانش در سایر حوزه‌ها استفاده شود.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله هستی‌نگاشت، بیماری‌های مادرزادی قلب، کودکان،
عنوان انگلیسی Designing and Construction of Children Congenital Heart Disease Ontology in Persian Language
چکیده انگلیسی مقاله Introduction: One of the semantic tools for retrieving knowledge from complex resources is ontology. With the advent of semantic web technologies, mapping and designing ontologies, as a tool for organizing and representing knowledge has become necessary. The purpose of this article was developing congenital heart disease ontology, and introducing its construction stages.Methods: The present study was conducted using content analysis method. The statistical population of the study consisted of all specialized Persian and English information resources in the field of congenital heart diseases in digital library of Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran. The basis and the core of the methodology used to create congenital heart disease ontology was the methods introduced by Mohammadi-Ostani et al. and Bermejo methods. In total, nine steps are followed to build this ontology were as follows: 1. defining the scope and coverage of the subject, 2. identifying information sources (documents, books, and articles), 3. identifying terms and concepts, 4. identifying subject coverage and defining the domain and the main classes, 5. defining the hierarchy of terms and concepts, 6. defining the relationships between terms and concepts, 7. describing the characteristics of categories and the relationships between them, 8. defining the relationships among examples, and 9. establishing constraints, functions, and rules. In order to confirm the content validity, during the designing and editing of the ontology, the opinions of 7 pediatric cardiologists in Isfahan University of Medical Sciences were used at the third to sixth stages. The Protégé software was used to build ontology.Results: The congenital heart disease ontology included 6 main classes, 1. common congenital heart disease, 2. disease-related organs, 3. treatment methods, 4. diagnostic methods, 5. symptoms diseases, and 6. risk factor. Moreover, 8 main relationships were identified between concepts and terms as 1. diagnosed by, 2. feed, 3. treated by, 4. treated, 4. caused, 6. has complication, 7. is symptoms of, 8. is complication of have 2 sub-relationships is related with, has risk factor.Conclusion: This ontology can be a useful and efficient tool for organizing and retrieving knowledge in this field. The method of this research can also be applied to develop knowledge structure in other fields, too.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله هستی‌نگاشت, بیماری‌های مادرزادی قلب, کودکان
نویسندگان مقاله عبدالحسین فرج‌پهلو |
استاد، کتابداری و اطلاع‌رسانی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

زاهد بیگدلی |
استاد، کتابداری و اطلاع‌رسانی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

مظفر چشمه سهرابی |
دانشیار، کتابداری و اطلاع‌رسانی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

بهجت طاهری |
دانشجوی دکتری تخصصی، علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

نشانی اینترنتی https://him.mui.ac.ir/article_11711_f5c7a3214f1a289590b0827f42b99025.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات