این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
مدیریت اطلاعات سلامت، جلد ۸، شماره ۶، صفحات ۸۸۴-۸۹۳
عنوان فارسی تأثیر فن‌آوری‌های اطلاعاتی بر استفاده‌ی کاربران از خدمات مرجع: از دیدگاه کتابداران مرجع کتابخانه‌های مرکزی دانشگاه‌های ایران
چکیده فارسی مقاله مقدمه: بخش مرجع در کتابخانه‌ها از مهم‌ترین بخش‌ها و خدمات مرجع، نمود عینی کلیه‌ی تلاش‌هایی است که در یک کتابخانه به عمل می‌آید. با توجه به این‌که هدف عمده‌ی تأسیس کتابخانه‌ها، خدمت به استفاده‌کنندگان از کتابخانه و برآوردن نیازهای اطلاعاتی آن‌ها و در نتیجه، تأمین رضایت استفاده‌کنندگان می‌باشد، آگاهی از تأثیر این فن‌آوری‌ها بر خدمات مرجع مهم و ضروری است. تعیین تأثیر فن‌آوری‌های اطلاعاتی بر استفاده‌ی کاربران از خدمات مرجع کتابخانه‌های دانشگاهی، مهم‌ترین هدف این پژوهش بود. روش بررسی: این پژوهش به صورت پیمایشی در سال 1387 انجام شد. جامعه‌ی پژوهش شامل همه‌ی کتابداران کتابخانه‌های مرکزی تحت پوشش وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری (66 نفر) بود. اطلاعات مورد نیاز به وسیله‌ی پرسش‌نامه‌ی محقق ساخته گردآوری گردید. روایی به وسیله متخصصان کتابداری واطلاع رسانی تأیید گردید و سنجش پایایی آن نیز از روش هم‌سانی درونی (Cronbach's alpha) با ضریب 96/. به دست آمد. فن‌آوری‌هایی، که در این تحقیق تأثیر آن‌ها مورد بررسی قرار گرفت، عبارت از فهرست‌های رایانه‌ای (اپک)، پایگاه‌های اطلاعاتی، پست الکترونیکی و وب بودند. خدمات مرجعی، که تأثیر فن‌آوری‌های پیش‌گفت بر روی آن‌ها سنجیده شد، عبارت از آموزش فردی، آموزش گروهی، مشاوره‌ی خوانندگان، کتاب درمانی، راهنمایی تحقیقات درسی، اشاعه‌ی گزینشی اطلاعات، پاسخ‌گویی به پرسش‌های مرجع فوری، بررسی کتابشناختی، امانت بین کتابخانه‌ای، خدمات ارجاعی و پاسخ‌گویی به پرسش‌های پژوهشی بودند. از نسخه‌ی نرم‌افزار آماری 5/11SPSS و به کارگیری آزمون‌های آماری اندازه‌گیری مکرر و آزمون t وابسته به تجزیه و تحلیل داده‌ها جهت پاسخ‌گویی به سؤالات تحقیق استفاده شد. یافته‌ها: از دیدگاه کتابداران مرجع کتابخانه‌های مرکزی دانشگاهی، استفاده‌ی کاربران از فن‌آوری‌های اپک، پایگاه‌های اطلاعاتی، پست الکترونیکی و وب، آن‌ها را از هیچ یک از خدمات مرجع، بی‌نیاز نمی‌کند. یافته‌های دیگر پژوهش حاکی از وجود تفاوت معنی‌داری بین تأثیر فن‌آوری‌های اپک و پایگاه اطلاعاتی، اپک و وب، پایگاه‌های اطلاعاتی و وب و نیز پست الکترونیکی و وب؛ و نبود تفاوت معنی‌دار بین تأثیر اپک و پست الکترونیکی و نیز پایگاه‌های اطلاعاتی و پست الکترونیکی بود. همچنین از میان فن‌آوری‌های اطلاعاتی، وب بیشترین تأثیر و اپک، کمترین تأثیر را بر خدمات مرجع داشتند. نتیجه‌گیری: دیدگاه کتابداران مرجع کتابخانه‌های دانشگاهی، استفاده‌ی کاربران از فن‌آوری‌های اطلاعاتی اپک، پایگاه‌های اطلاعاتی، پست الکترونیکی و وب، آن‌ها را از هیچ‌ یک از خدمات مرجع کتابخانه‌های دانشگاهی به طور کامل بی‌نیاز نمی‌کند. مواردی از قبیل نداشتن سواد رایانه‌ای کافی، عدم شناخت کافی پست الکترونیکی و نیاز به برقراری رابطه‌ی رو در رو با کتابدار مرجع را می‌توان در نیاز کاربران به خدمات مرجع در عین دسترسی به پست الکترونیکی دخیل دانست.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله فن‌آوری اطلاعات، پایگاه‌های اطلاعاتی، پست الکترونیک، خدمات مرجع،
عنوان انگلیسی The Effects of Information Technologies on Using Reference Services: from the Viewpoint of Reference Librarians of Iran Universities
چکیده انگلیسی مقاله Introduction: The reference section is one of the most important parts in every library. Moreover, reference services represent all the attempts performed in a library. Since libraries primarily aim to satisfy users' information needs, knowing that the effects of information technologies (IT) on their services seems essential. Therefore, this study manly tried to assess the effects of IT on reference services provided by university libraries. Methods: This survey covered all librarians of central libraries associated with Ministry of Science, Research and Technology (n = 66) in 2008. A researcher-developed questionnaire containing 60 questions whose validity was confirmed by library and information sciences experts. The reliability of the questionnaire was calculated by internal consistency (Cranach's alpha = 0.96). This study evaluated different technologies including online public access catalogs (OPACs), databases, email, and web. It also included reference services such as individual instruction, group instruction, readers' advisory services, bibliotherapy, term-paper counseling, selective dissemination of information, ready-reference question, bibliographic verification, interlibrary loan, referral services, and research questions. Results: Based on the findings of this study, reference librarians of university libraries did not believe OPAC, databases, email, and web to fully satisfy users' needs. This research also showed significant differences between the effects of OPAC and databases, OPAC and web, databases and web, and email and web. However, there were not significant differences between the effects of OPAC and email or databases and email. In addition, among the studied technologies, the effect of web on reference services was highest and the effect of OPAC was the lowest. Conclusion: Due to insufficient computer-related knowledge, librarians still see reference services as necessary
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله فن‌آوری اطلاعات, پایگاه‌های اطلاعاتی, پست الکترونیک, خدمات مرجع
نویسندگان مقاله صدیقه رئیسی |
کارشناس ارشد، کتابداری و اطلاع رسانی، کتابخانه ی عمومی مولوی شهرکرد، شهرکرد، ایران.

عبدالرسول جوکار |
دانشیار، کتابداری واطلاع رسانی،دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

احمد پاپی |
مربی، کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

نشانی اینترنتی https://him.mui.ac.ir/article_26156_41201d9b1c9f0948919051c7a558a677.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات