این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
پژوهش های زبان شناسی تطبیقی، جلد ۱۴، شماره ۲۷، صفحات ۱۹۳-۲۰۷
عنوان فارسی تحلیل کلام انتقادی ایدئولوژی و قدرت
چکیده فارسی مقاله اصل بنیادی در زبان‌شناسی انتقادی، که به‌عنوان مغز تحلیل گفتمان انتقادی در نظر گرفته می‌شود، نظریه‌ای است که زبان را به‌عنوان یک عمل اجتماعی معرفی می‌کند؛ قوانین و هنجارهایی که بر رفتار زبانی حاکم هستند نه تنها کارکرد، بلکه منشأ و معنای اجتماعی عمیقی دارند. از سوی دیگر، تحلیل گفتمان انتقادی زبان را به‌عنوان بخشی از فرآیند اجتماعی در نظر می‌گیرد که با ایدئولوژی رابطه‌ای تنگاتنگ برقرار می‌کند و به دنبال بازنمایی اثرات اجتماعی ایدئولوژی و به تبع آن قدرت در گفتمان است. زبان برای مشروع‌سازی، اشاعه، تقویت و طبیعی‌سازی ایدئولوژی گروه‌های حاکم به‌کار می‌رود و تحلیل گفتمان انتقادی به دنبال رمزگشایی فرآیندها و انگیزه‌های گفتمان ایدئولوژیک در سطح جامعه می‌باشد. در این راستا، تحلیل گفتمان انتقادی تلاش می‌کند تا ابزاری برای شناسایی و آشکارسازی روابط قدرت نامتوازن و نابرابری‌های اجتماعی فراهم کند که اغلب از طریق زبان و گفتمان در جامعه بازتولید می‌شوند. این رویکرد، با استفاده از تکنیک‌های تحلیلی متنوع، به بررسی چگونگی استفاده از زبان برای اعمال و حفظ قدرت، تحکیم ایدئولوژی‌ها و همچنین، چالش و مقابله با آن‌ها می‌پردازد. با وجود این‌که هدف و اصول تحلیل گفتمان انتقادی مشخص است، رویکردهای متعددی برای تحقق اهداف آن به‌کار گرفته می‌شود که مسیرهای تحلیلی متفاوتی را طی می‌کنند. این تنوع رویکردی به بحث و مناقشه در میان صاحب‌نظران تحلیل گفتمان دامن زده است. در عین حال، دو رویکرد شناختی (با قرائت‌های متفاوت) و نقشی در این عرصه رقابت می‌کنند. بررسی دقیق این رویکردها در قالب حیطه‌های کاربردی مختلف، نه تنها می‌تواند درک درستی از کارایی آنها به‌دست دهد تا بتوان در هر زمینه‌ای از تحلیل، از سیاست تا بهداشت، انتخاب صحیح رویکردی را انجام داد، بلکه نقاط ضعف و قوت هر کدام را در مواجهه با پدیده‌های اجتماعی مشخص می‌کند.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله ایدئولوژی، کلام انتقادی، سیاست، شناختی، نقشی،
عنوان انگلیسی Critical discourse analysis of ideology and power
چکیده انگلیسی مقاله Critical discourse analysis considers language as a part of the social process that has a close relationship with ideology and seeks to represent the social effects of ideology and, consequently, power in discourse. Language is used to legitimize, spread, strengthen, and naturalize the ideology of ruling groups, and critical discourse analysis seeks to decipher the processes and motives of ideological discourse at the level of society. Its objectives are used, which take different analytical paths. At the same time, two cognitive approaches (with different readings) and roles compete in this arena. A detailed examination of these approaches in the form of different application fields can not only give a correct understanding of their effectiveness, but also determine the strengths and weaknesses of each of them in facing social phenomena.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله ایدئولوژی, کلام انتقادی, سیاست, شناختی, نقشی
نویسندگان مقاله مصطفی عاصی |
استاد پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

مهدی دمالی امیری |
دانشـجوی دکتـرای پژوهشـگاه علـوم انسـانی و مطالعات فرهنگی

نشانی اینترنتی https://rjhll.basu.ac.ir/article_5685_181bc148cf9267dc9e54959f82e12a8d.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات