این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، جلد ۲۳، شماره ۶، صفحات ۴۷۸-۴۸۱
عنوان فارسی آشنایی با مدل تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی برای خودکشی و خودآزاری
چکیده فارسی مقاله سخن سردبیر
Editorial
مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان
دوره 23، شهریور 1403، 481-478




آشنایی با مدل تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی برای خودکشی و خودآزاری


Getting to Know the Social Determinants and Individual Risk Factors Model for Suicide and Self-Harm



محسن رضائیان[1]

Mohsen Rezaeian


خودکشی و خودآزاری از مشکلات پیچیده بهداشت و سلامت عمومی در هر جامعه هستند. شناخت دقیق این دو مسئله به هم پیوسته و عوامل خطر فردی و تعیین کننده‌های اجتماعی آن‌ها، می‌تواند نقش بسزایی در پیشگیری و کنترل این دو پدیده، ایفاء نماید. در سخنان سردبیری قبلی، نگاهی به این دو مشکل بهداشت عمومی و برنامه‌های ملی برای پیشگیری از آن‌ها، داشته‌ایم )9-1(. هدف از نگارش این سخن سردبیری، آشنا ساختن خوانندگان فرهیخته مجله دانشگاه با مدل تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی برای خودکشی و خودآزاری، همراه با نقد کوتاهی بر آن، می‌باشد.
پیرکیز (Pirkis) و همکاران در مقاله خود )10(، تصویری از این مدل را ارائه کرده‌اند (شکل 1). آن‌ها توضیح می‌دهند که شکل اولیه این این مدل برای شناخت تعیین کننده‌های اجتماعی سلامت، در سال 2010 میلادی توسط Solar و Irwin و در کمیسیون تعیین کننده‌های اجتماعی سلامت سازمان جهانی بهداشت، تهیه و تدوین شده است )11(. البته، قبل از آن نیز توسط دانشمندان دیگر، مدل‌های بهداشت عمومی دیگری ارائه شده بودند که در آن‌ها، تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی خودکشی و خودآزاری، مورد توجه قرار گرفته بودند )14-12(.
همان‌طور که شکل 1 نشان می‌دهد، مدل، به ترتیب از سمت راست دارای سه پنل به شرح زیر است: پنل اول در برگیرنده تعیین کننده‌های اجتماعی، پنل دوم در برگیرنده عوامل خطر فردی و پنل سوم در برگیرنده پیامدهای دو پنل قبلی، یعنی خودکشی و خودآزاری می‌باشد. برای آن‌که با این مدل بهتر آشنا شویم بهتر است نگاهی دقیق‌تر به اجزاء پنل اول و دوم داشته باشیم.


عوامل خطر اجتماعی–جمعیت شناختی
عوامل جمعیت شناختی (شامل سن، جنس، هویت جنسی، گرایش جنسی، قومیت و میراث فرهنگی)
 موقعیت اجتماعی اقتصادی (نظیر آموزش، اشتغال، شغل و در آمد)
 
عوامل خطر فردی
سایر عوامل خطر
عوامل زمینه‌ای (نظیر وقایع زندگی توام با استرس، مواجهه با خودکشی، دسترسی به روش‌های خودکشی، فقدان حمایت‌های خانواده و تروما شامل ترومای بین نسلی)
عوامل بالینی (نظیر بیماری‌های روانی، استفاده از الکل و مواد، سابقه قبلی خودآزاری و بیماری‌های جسمی مزمن)
عوامل وابسته به شخصیت (نظیر تکانشگری، تأثیر پذیری و سبک مقابله‌ای)
 عوامل ژنتیکی/خانوادگی (نظیر سابقه خانوادگی خودکشی)
عوامل عصبی-زیستی (نظیر DNA و متیلاسیون)
تعیین کننده‌های اجتماعی
سیاست‌های کلان اقتصادی  (نظیر سیاست‌های مالیاتی)
سیاست‌های عمومی (نظیر سیاست‌هایی که مصرف الکل در جامعه را کاهش می‌دهد)
سیاست‌های اجتماعی (نظیر سیاست‌هایی که مربوط به خانه دار شدن و یا بازار فعال کار می‌باشد)
چارچوب مربوط به قوانین و مقررات (نظیر قوانین مربوط به در اختیار داشتن سلاح گرم)
 ارزش‌های فرهنگی و اجتماعی (نظیر استعمار، نژادپرستی، تبعیض، نگاه و نگرش به برقراری ارتباط در مورد خودکشی و خودآزاری)
پوشش مراقبت‌های بهداشتی و پاسخگویی و توان این نظام (نظیر مراقبت‌های عمومی و لیست انتظار)
همبستگی اجتماعی و سرمایه اجتماعی
کلیدواژه‌های فارسی مقاله عوامل خطر فردی ، خودکشی ، خودآزاری
عنوان انگلیسی Getting to Know the Social Determinants and Individual Risk Factors Model for Suicide and Self-Harm
چکیده انگلیسی مقاله سخن سردبیر
Editorial
مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان
دوره 23، شهریور 1403، 481-478




آشنایی با مدل تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی برای خودکشی و خودآزاری


Getting to Know the Social Determinants and Individual Risk Factors Model for Suicide and Self-Harm



محسن رضائیان[1]

Mohsen Rezaeian


خودکشی و خودآزاری از مشکلات پیچیده بهداشت و سلامت عمومی در هر جامعه هستند. شناخت دقیق این دو مسئله به هم پیوسته و عوامل خطر فردی و تعیین کننده‌های اجتماعی آن‌ها، می‌تواند نقش بسزایی در پیشگیری و کنترل این دو پدیده، ایفاء نماید. در سخنان سردبیری قبلی، نگاهی به این دو مشکل بهداشت عمومی و برنامه‌های ملی برای پیشگیری از آن‌ها، داشته‌ایم )9-1(. هدف از نگارش این سخن سردبیری، آشنا ساختن خوانندگان فرهیخته مجله دانشگاه با مدل تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی برای خودکشی و خودآزاری، همراه با نقد کوتاهی بر آن، می‌باشد.
پیرکیز (Pirkis) و همکاران در مقاله خود )10(، تصویری از این مدل را ارائه کرده‌اند (شکل 1). آن‌ها توضیح می‌دهند که شکل اولیه این این مدل برای شناخت تعیین کننده‌های اجتماعی سلامت، در سال 2010 میلادی توسط Solar و Irwin و در کمیسیون تعیین کننده‌های اجتماعی سلامت سازمان جهانی بهداشت، تهیه و تدوین شده است )11(. البته، قبل از آن نیز توسط دانشمندان دیگر، مدل‌های بهداشت عمومی دیگری ارائه شده بودند که در آن‌ها، تعیین کننده‌های اجتماعی و عوامل خطر فردی خودکشی و خودآزاری، مورد توجه قرار گرفته بودند )14-12(.
همان‌طور که شکل 1 نشان می‌دهد، مدل، به ترتیب از سمت راست دارای سه پنل به شرح زیر است: پنل اول در برگیرنده تعیین کننده‌های اجتماعی، پنل دوم در برگیرنده عوامل خطر فردی و پنل سوم در برگیرنده پیامدهای دو پنل قبلی، یعنی خودکشی و خودآزاری می‌باشد. برای آن‌که با این مدل بهتر آشنا شویم بهتر است نگاهی دقیق‌تر به اجزاء پنل اول و دوم داشته باشیم.


عوامل خطر اجتماعی–جمعیت شناختی
عوامل جمعیت شناختی (شامل سن، جنس، هویت جنسی، گرایش جنسی، قومیت و میراث فرهنگی)
 موقعیت اجتماعی اقتصادی (نظیر آموزش، اشتغال، شغل و در آمد)
 
عوامل خطر فردی
سایر عوامل خطر
عوامل زمینه‌ای (نظیر وقایع زندگی توام با استرس، مواجهه با خودکشی، دسترسی به روش‌های خودکشی، فقدان حمایت‌های خانواده و تروما شامل ترومای بین نسلی)
عوامل بالینی (نظیر بیماری‌های روانی، استفاده از الکل و مواد، سابقه قبلی خودآزاری و بیماری‌های جسمی مزمن)
عوامل وابسته به شخصیت (نظیر تکانشگری، تأثیر پذیری و سبک مقابله‌ای)
 عوامل ژنتیکی/خانوادگی (نظیر سابقه خانوادگی خودکشی)
عوامل عصبی-زیستی (نظیر DNA و متیلاسیون)
تعیین کننده‌های اجتماعی
سیاست‌های کلان اقتصادی  (نظیر سیاست‌های مالیاتی)
سیاست‌های عمومی (نظیر سیاست‌هایی که مصرف الکل در جامعه را کاهش می‌دهد)
سیاست‌های اجتماعی (نظیر سیاست‌هایی که مربوط به خانه دار شدن و یا بازار فعال کار می‌باشد)
چارچوب مربوط به قوانین و مقررات (نظیر قوانین مربوط به در اختیار داشتن سلاح گرم)
 ارزش‌های فرهنگی و اجتماعی (نظیر استعمار، نژادپرستی، تبعیض، نگاه و نگرش به برقراری ارتباط در مورد خودکشی و خودآزاری)
پوشش مراقبت‌های بهداشتی و پاسخگویی و توان این نظام (نظیر مراقبت‌های عمومی و لیست انتظار)
همبستگی اجتماعی و سرمایه اجتماعی
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله Individual Risk Factors, Suicide , Self-Harm
نویسندگان مقاله محسن رضائیان | Mohsen Rezaeian
دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان

نشانی اینترنتی http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-280-160&slc_lang=other&sid=1
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده other
موضوعات مقاله منتشر شده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی
نوع مقاله منتشر شده پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات