این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
جغرافیا و آمایش شهری منطقه ای، جلد ۱۵، شماره ۵۵، صفحات ۲۱۷-۲۵۰
عنوان فارسی بررسی اثر نوسانات اقتصادی بر نرخ رشد جمعیت شهری استان‌های ایران
چکیده فارسی مقاله در سال‌های اخیر، نرخ رشد جمعیت در ایران با روندی کاهشی همراه بوده است؛ پدیده‌ای که به نظر می‌رسد تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شکل گرفته باشد. یکی از عوامل مؤثر در این روند، نوسانات شدید متغیرهای اقتصادی مانند: نرخ ارز، تورم، درآمد خانوار، رشد اقتصادی و نابرابری درآمدی است که می‌توانند از طریق افزایش هزینه‌های زندگی و نااطمینانی نسبت به آینده، بر تصمیم‌گیری خانوارها در زمینه ازدواج و فرزندآوری تأثیرگذار باشند. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر نوسانات اقتصادی بر نرخ رشد جمعیت شهری استان‌های ایران، طی دوره زمانی 1376 تا 1401، با استفاده از مدل بیزین پنل‌ور (Bayesian Panel VAR) انجام شده است. یافته‌ها نشان­می‌دهند که تورم و ضریب جینی بیشترین تأثیر منفی بلندمدت را بر نرخ رشد جمعیت شهری دارند. نرخ ارز نیز تأثیری منفی و نسبتاً معنادار دارد در حالی‌که رشد اقتصادی اثری مثبت ولی محدود از خود نشان داده است. درآمد خانوار نیز با وجود جایگاه مهم در ادبیات نظری، در این پژوهش کم‌اثرترین متغیر در میان عوامل مورد بررسی بوده است. این نتایج گویای آن است که تأثیر متغیرهای اقتصادی بر تحولات جمعیتی تابعی از عوامل ساختاری، منطقه‌ای و نهادی است و نمی‌توان اثر یک‌دست و یکنواختی را برای همه مناطق کشور مفروض دانست؛ از این‌رو در تحلیل‌های سیاست‌گذاری جمعیتی، توجه به زمینه‌های بومی در کنار متغیرهای اقتصادی، ضرورتی انکارناپذیر است.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله جمعیت،استان،شوک اقتصادی،بیزین پنل‌ور،ضریب جینی،درآمد خانوار. طبقه‌بندی JEL R23،R11،C01،
عنوان انگلیسی Investigating the Effect of Economic Fluctuations on the Urban Population Growth Rate of Iran’s Provinces
چکیده انگلیسی مقاله In recent years, the population growth rate in Iran has followed a declining trend—a phenomenon that appears to have been shaped by a combination of economic, social, and cultural factors. One of the influential factors in this trend is the severe fluctuation of economic variables such as exchange rate, inflation, household income, economic growth, and income inequality, which can affect household decisions regarding marriage and childbearing through rising living costs and increasing uncertainty about the future. The present study aims to examine the effect of economic fluctuations on the urban population growth rate of Iran’s provinces during the period 1997 to 2022, using the Bayesian Panel VAR (Vector Autoregression) model. The findings indicate that inflation and the Gini coefficient have the most significant long-term negative effects on urban population growth. The exchange rate also shows a negative and relatively significant effect, while economic growth has a positive but limited impact. Despite its theoretical importance, household income is found to be the least influential variable among the factors examined in this study. These results indicate that the impact of economic variables on demographic changes depends on structural, regional, and institutional factors, and a uniform effect across all regions of the country cannot be assumed. Therefore, in demographic policymaking, considering local contexts alongside economic indicators is an undeniable necessity.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله جمعیت,استان,شوک اقتصادی,بیزین پنل‌ور,ضریب جینی,درآمد خانوار. طبقه‌بندی JEL R23,R11,C01
نویسندگان مقاله احمد بخشی |
دانشیار گروه علوم سیاسی دانشگاه بیرجند، بیرجند ایران

یعقوب فاطمی زردان |
دکتری تخصصی، کارشناس اقتصادی اداره امور اقتصادی و دارایی خراسان جنوبی، بیرجند، ایران.

نشانی اینترنتی https://gaij.usb.ac.ir/article_9191_a300a0da430172fef1e96140fc8230bd.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات