این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
باغ نظر، جلد ۱۵، شماره ۶۴، صفحات ۵-۱۴
عنوان فارسی مبانی معماری مقابر امامزادگان در ایران
چکیده فارسی مقاله بیان مسئله :   بر‌اساس آمارهای موجود، در ایران به عنوان کانون اصلی تشیع بیش از چهارهزار امامزاده وجود دارد و در طول دوران اسلامی ایران، بناهای آرامگاهی با شکوهی جهت این امامزادگان ساخته شده که گونه ویژه‌ای را در معماری ایران پس از مساجد تشکیل می‌دهند. نکته قابل توجه در مورد بسیاری از بناهای امامزادگان تأثیر اساسی آنها بر روند شکل‌گیری‌، هویت‌بخشی و گسترش بسیاری از شهرهای ایران دوران اسلامی است. از این‌رو با توجه به اهمیت بنیادی و اعتقادی بناهای آرامگاهی امامزادگان درایران، کنکاش و پژوهش در ابعاد مختلف منشأ و نحوه پیدایش و مبانی شکل‌گیری و توسعه آنها از اهمیت فراوانی جهت شناخت بهتر و الگوگیری معماران حائز اهمیت است. البته لازم به یادآوری است که علاوه بر مقابر امامزادگان شیعه بسیاری از آرامگاه‌ها در نقاط مختلف سنی‌نشین ایران با همین الگوها موجود است که منسوب به صحابه پیامبر‌، خلفای راشدین و علمای اهل تسنن است‌. هدف تحقیق :   واکاوی این جستار و بررسی اهمیت و جایگاه مبانی معماری مقابر متبرکه مذهبی در مکتب شیعه می‌تواند روزنه‌ای جدید در بحث معماری ایرانی-اسلامی بگشاید. و در واقع هدف اصلی پژوهش حصول اصول و مبانی معماری مقابر امامزادگان و چگونگی و شناخت اشتراکات آنها به صورت مفهومی و بصری و نهایتاً استفاده از این اصول در معماری یادمانی آرامگاهی دوران معاصر به عنوان مبانی نظری است. روش تحقیق :   این پژوهش به روش تحلیلی- توصیفی و با استفاده از روش تحقیق کیفی به تحلیل محتوا و در نهایت با استفاده از استنتاج به بیان اصول کلی می‌پردازد. جمع‌آوری اطلاعات از طریق مطالعه کتابخانه‌ای و اسناد معتبر تاریخی و تحقیقات میدانی صورت گرفته است. در این راستا ابتدا پیشینه تاریخی و مبانی نظری مبحث مورد بررسی قرار گرفته، در مرحله بعد پنج نمونه از گونه‌های شاخص دوره‌های مختلف انتخاب شده و مؤلفه‌های هندسه بنا، عناصرشکل‌دهنده‌، موقعیت مکانی، طبیعت‌گرایی و تزیینات در آنان مورد ارزیابی و تحلیل قرار گرفته است. نتیجه‌گیری :     نهایتاًَ این یافته‌ها، نکات قابل‌توجهی را در ارتباط با اصول و مبانی معماری مقابر امامزادگان نمایان ساخته و بیانگر این مهم است که علی‌رغم وجود تفاوت زمینه‌ای در دوره‌های مختلف‌، فرم‌ها و حتی نقش متفاوت کارکردی گونه‌های معماری امامزادگان‌، همه دارای اصولی مشترک و یکسان نظیر طبیعت‌گرایی، نمادگرایی، درون‌گرایی، مصالح مشترک بومی، هندسه چند ضلعی‌های منتظم، استفاده از نمادها و عناصر مقدس مذهبی نظیر چهارتاقی وکارکرد فضای جمعی هستند.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله
عنوان انگلیسی Architectural Basics of Imams Descendants’ Holy Shrines in Iran
چکیده انگلیسی مقاله Statement of Problem: According to existing statistics, there are more than four thousand descendants of Shia Imams in Iran as the major hub of Shiism. During Islamic era in Iran, a number of magnificent mausoleums were constructed for these respected descendants of Shia Imams which have given rise to a special style within Iranian architecture after the mosques. It is noteworthy that in many of the mausoleums of descendants of Shia Imams their basic influence on the process of formation, identity and expansion of many of Iranian cities in the Islamic era     . Therefore, according to the fundamental and ideological importance of the holy shrines in Iran, it is important to perform explorations and researches in various aspects regarding the origin and the genesis and the formation foundations and development of them so that the architects can be provided with a better recognition thereby to copy their models and patterns. Of course, it is worth mentioning that, besides the Shiite holy shrines, there are many other mausoleums in Iran's Sunni-dwelling regions constructed with the same patterns that belong to the assistors of the prophet (may Allah bestow him and his sacred progeny with the best of His regards), Rashedin caliphs and Sunni Scholars. Study Objectives: the present study aims at investigating the importance and the position of architectural basics of the honorable holy shrines in Shiite denomination that can open a novel orifice to discussions on Iranian-Islamic architecture and, in fact, the main objective of the study is acquiring the architectural principles and basics of the holy shrines and figuring out and recognizing the quality of their commonalities in conceptual and objective forms and, eventually, using these principles as theoretical foundations in the contemporary memorial holy shrine architecture. Study Method: the present study has been carried out based on an analytical-descriptive method and utilizes qualitative research style to analyze the content and finally infer and express the general principles. The information has been collected through library research and referring to authentic historical documents as well as via field studies. To do so, the historical background and the theoretical basics of the topic have been seminally investigated. In a second stage, five examples of the prominent architectural styles belonging to various eras have been selected and the geometry and the constituent elements, spatial position, naturalism and decorations therein have been evaluated and analyzed. Study Results: in the end, the study findings revealed many considerable points regarding the principles and basics of the holy shrines' architecture and they are all indicative of the idea that despite their being built in various eras and making use of different forms and inscriptions and even varying functional roles, these holy shrines feature common and identical principles such as naturalism, symbolism, introversion, similar vernacular masonry, geometry, regular polygons, use of sacred religious symbols and elements like four-dome roofs as well as the collective space functioning.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله
نویسندگان مقاله بهزاد مسعودی اصل |
پژوهشگر دکتری معماری، پژوهشکده نظر.

شهره جوادی |
استادیار دانشگاه تهران

ناصر براتی |
دانشیارگروه شهرسازی - دانشکده معماری و شهرسازی - دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره) - شهر قزوین - ایران

احمدعلی فرزین |
دانشیار دانشگاه تهران

نشانی اینترنتی http://www.bagh-sj.com/article_69476_ea93b452f6a5a6f20d0b5f292cb28485.pdf
فایل مقاله اشکال در دسترسی به فایل - ./files/site1/rds_journals/638/article-638-898837.pdf
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات